Onze reactie op het coalitieakkoord ‘Zeilen op de wind van vandaag’

Voorzitter,

Vandaag markeert de start van een nieuwe periode, gebaseerd op de verkiezingsuitslag van 18 maart. In het duidingsdebat – een vernieuwing die wij waarderen – klonk duidelijk van onze kant: er is behoefte aan verandering. Aan luisteren naar de kiezer.

Die verwachting nemen wij mee bij de beoordeling van dit akkoord. Wij hoopten op een akkoord met ruimte: niet dichtgetimmerd, met breed draagvlak en met een duidelijke rol voor de raad.

Een eerste vernieuwing zien we vandaag: we stemmen niet over dit akkoord. Terecht, want het is een akkoord van de coalitie.
Een tweede vernieuwing is het ontbreken van een financiële uitwerking. Dat biedt kansen – mits het daadwerkelijk ruimte geeft aan de hele raad om richting te geven.

Zo hebben wij dit akkoord gelezen: zoekend naar waar we elkaar vinden.

En die punten zijn er. Er is ruim aandacht voor het Sociaal Domein, met inzet op preventie, vroegsignalering en kansengelijkheid, met aandacht voor kinderen en mensen die een steuntje in de rug nodig hebben. Er is aandacht voor jongerenparticipatie. Meer zichtbaarheid van politie en handhaving. Ruimte voor de fiets, voor groen en voor kunst.

Het verkennen van strategische grond- en vastgoedverwerving is wat ons betreft een goede stap, want regie nemen mag.

Voor de ontwikkeling van het Rijsbergenterrein kiest u voor werk en natuur, ook onze keus.

U benoemt diverse locaties in Huizen waar ontwikkelingen mogelijk zijn en wellicht ook noodzakelijk, zoals rond de Graaf Wichman, winkelcentra, de hoofdverbindingswegen en de haven. U werkt aan een ruimtelijke agenda en gebiedsvisie. Neem daar dan ook ons al eerder voorgestelde plan voor het schuiven met functies in mee, én stel dan óók een bedrijvenvisie op. Zodat we:
de brandweerkazerne en het gemeentehuis verduurzamen,
ruimte beter benutten,
bedrijven perspectief geven
én ruimte creëren voor wonen. Over dat laatste: voor ons hoeft de ontwikkeling van de Vista nu nog niet.

En dan, u wilt werk maken van betere communicatie. Dat is hard nodig. Heeft u zich al de vraag gesteld hoe leesbaar uw eigen akkoord is? Iemand zei ons: het was als Leviticus lezen.

Tegelijk roept het akkoord vragen op.

Over onderwijshuisvesting: u toetst aan de visie – maar wat volgt daaruit?

Maatschappelijke bestemmingen: u wilt ze ‘in beginsel’ behouden, maar hoe hard is dat? Wij willen echt dat ze behouden blijven.

En over ambities voor het jongerencentrum: het klinkt mooi, maar is dit realistisch?

Maar de kern van onze zorg over dit akkoord zit dieper.

Dit akkoord maakt weinig keuzes.

Er wordt veel “ingezet op”, “versterkt” en “onderzocht”. Maar concrete doelen, prioriteiten en deadlines ontbreken. Alles lijkt belangrijk – en daarmee dreigt uiteindelijk niets echt prioriteit te krijgen.

Voeg daarbij dat in het akkoord staat: alles wat hierin staat moet, en het college krijgt de opdracht te laten zien hoe. Wie bepaalt dan wat prioriteit krijgt? En op basis waarvan dan? En de belangrijkste vraag is: kan het wel? U zelf houdt er nu al rekening mee dat zaken later – of bedoelt u misschien ‘helemaal niet’ – gebeuren.

Dat alles wringt – niets krijgt prioriteit, alles moet – zeker in combinatie met de ontbrekende financiën. Of is het juist daarom dat die financiën ontbreken? Zodat de echte keuzes nog niet zichtbaar worden?

Want we lezen:
Geen ozb-verhoging behalve trendmatig.
Geen extra inzet van reserves.
Nieuw beleid alleen bij een structureel sluitende begroting.
Veel ambities
extra personeel voor uitvoering van beleid over water, riolering, bomen en boa’s – maar alles moet binnen de bestaande loonsom.

Voorzitter, dan is de vraag niet óf dit akkoord kan, maar ten koste van wat. En uiteindelijk: ten koste van wie? Wat betekent dit voor onze inwoners?

Wij lezen bovendien dat voortzetting van beleid dat nu met SPUK-gelden wordt gefinancierd ‘niet voorzien’ is. Betekent dit dat voorzieningen verdwijnen? Dat verdient helderheid.

Want laten we eerlijk zijn: hoe mooi nieuwe lantaarnpalen in het Oude Dorp ook zijn – dit kan nooit prioriteit hebben boven zorg, ondersteuning en leefbaarheid.

Daarom een voorstel van onze kant: Juist als u kiest voor draagvlak in de raad, is ook een andere route denkbaar: prioriteer uw plannen, maak een heldere termijndagenda en kom op basis van die agenda per onderwerp naar de raad met een concreet voorstel – inclusief dekking en inzicht in de alternatieven.

Omdat de uitwerking nog volgt, geven wij u onze aandachtspunten mee:

• Versterk de bekendheid en bereikbaarheid van mantelzorgondersteuning
• Realiseer daadwerkelijk lichte jeugdhulp op scholen
• Wijs de Nieuwe Kerk en de Goede Herderkerk aan als gemeentelijk monument
• Zorg voor een toegankelijk politiebureau in Huizen
• Blijf, ook onder financiële druk, investeren in een groene, klimaatbestendige en biodiverse leefomgeving
• Zorg voor sociale binnenruimtes bij ontwikkeling van appartementencomplexen – zo gaan we eenzaamheid tegen en maken we ontmoeting mogelijk.
• Breid het beschermd dorpsgezicht uit – we mogen best een beetje trots zijn op wat we aan erfgoed hebben.

En financieel:

Voorzie beleid altijd van realistische dekking.
Zet het overschot aan reserves in.
En bovenal: stel bij elke financiële afweging onze inwoners centraal. Voor hen doen we dit tenslotte.

Voorzitter, tot slot.

De coalitie heeft boven het akkoord staan: Zeilen op de wind van vandaag. Maar waar varen we naartoe?

Daarom geven wij u de wijze woorden van Jeremia mee voor een hoopvolle koers:
“Zet je in voor de bloei van de stad, want de bloei van de stad is ook jullie bloei.”